هفته نامه سلامت   |   اخبار صفحه ۱۵   |   25 اسفند 1397   |   لینک خبر:   salamat.ir/d12562

معمولا روزهای تعطیل برای خیلی از زن‌وشوهرها روزهای پرتنشی است؛ روزهایی است که بیشتر از همه با هم دعوا و کشمکش می‌کنند؛ عید نوروز نیز از آن تعطیلاتی است که به دلیل طولانی بودن آن باعث افزایش بحث‌هایی بین همسران می‌شود که در هر صورت این اختلاف‌ها که به دلایل متعددی ایجاد می‌شود باید به درستی حل‌وفصل شود تا خاطره شیرینی از ایام نوروز برای افراد باقی بگذارد.
چرا در تعطیلات بیشتر با هم اختلاف پیدا می‌کنیم؟
مهم‌ترین دلیلی که تعطیلات عید منجر به دعوای بیشتری بین زن‌وشوهرها می‌شود نداشتن یا کم بودن تجربه با هم بودن همسران در بقیه ایام سال است. بیشتر زن‌وشوهر‌ها در طول ایام سال به دلیل مشغله زیاد وقت کمی را با هم می‌گذرانند و تعطیلات نوروز این فرصت را ایجاد می‌کند که زمان زیادی را با هم بگذرانند و همین مورد باعث رنجش و دلخوری آنها می‌شود چون آداب بودن کنار یکدیگر را بلد نیستند.
مسائل مالی دلیل دیگری است که با نزدیک شدن به ایام نوروز بیشتر خودش را نشان می‌دهد و ناشی از آن است که یا طرفین دید درستی از موقعیت اقتصادی یکدیگر ندارند یا به ‌اشتباه برای آنها جا افتاده که حتما باید با لباس و اسباب نو به استقبال سال جدید بروند یا یکی از طرفین که معمولا خانم خانه است، به خاطر احساس خود می‌خواهد کالایی برای فرزندش بخرد که آقای خانه به دلیل مدیریت مالی از خرید آن سر باز می‌زند. به همین دلیل گفته می‌شود زن و شوهرها قبل از تعطیلات نوروز با هم در مورد «مسائل مالی عید» برنامه‌ریزی اقتصادی کنند.
مساله دیگر، ناهماهنگی در مورد دیدوبازدیدهای نوروز است، مثلا یکی از همسران دوست دارد به آداب و رسوم فامیلی بیشتر توجه کند ولی همسر دیگر اولویت‌های دیگری دارد و دوست دارد تعطیلات را بیشتر در خانه بگذراند. توصیه می‌شود زن‌وشوهرها با همفکری، فهرستی از بازدیدهای نوروزی تهیه کنند و با رعایت احترام متقابل و جلب رضایت طرفین، برنامه‌ریزی داشته باشند که چه زمانی به کجا بروند و چه مدت را تنها با خودشان سپری کنند.
نکته دیگر در مورد خانواده‌هایی است که یکی از طرفین باید در تعطیلات سرکار حاضر باشد و کمتر می‌تواند همسرش را در دیدوبازدیدها همراهی کند. همین مساله باعث تنش بین آنها می‌شود. در این موارد، طرف مقابل باید با چاره‌اندیشی درست، مشکل را حل کند و به این موضوع فکر کند که همسرش به دلیل تعهد شغلی مجبور به حضور در محل کارش در ایام تعطیلات شده است.
تقسیم کار نکردن مورد دیگری است که باعث آزار بین همسران می‌شود. معمولا همسران تقسیم وظایف درستی در مورد کارهای قبل از ایام عید و حتی در تعطیلات نوروز ندارند و آقای خانه پس از کار کردن و اوقات سختی که داشته، حالا ترجیح می‌دهد به لذت بردن از تعطیلات بپردازد و خانم خانه پس از خانه‌تکانی و خستگی بسیار همچنان باید هر روز کار کند. همین مسائل باعث به وجود آمدن توقعات نامناسب از یکدیگر و در نتیجه دلخوری و کشمکش می‌شود.
نکته‌هایی برای مدیریت روابط همسران در ایام نوروز
توجه به همسر یک نیاز مهم روانی برای هر دو طرف است. همان‌طورکه بدن ما به‌طور روزانه به انواع ویتامین‌ها نیاز دارد وگرنه تحلیل می‌رود، رابطه زناشویی نیز نیاز به ویتامین دارد وگرنه روز به روز این رابطه سردتر می‌شود. دقیقا همان توجهی که زن‌وشوهر‌ها در روزهای اول به هم داشتند باید طی زندگی و در روزهای سخت نیز حفظ شود. مهم‌ترین و خاص‌ترین این توجه‌ها را در ادامه آورده‌ایم:
با یکدیگر گفت‌وگو کرده و احساسات‌تان را بیان کنید: احساس و فکرتان را با طرف مقابل در میان بگذارید. گذشت از یکدیگر یادتان نرود. وقتی احساسات‌تان را بیان نکنید، اول از همه احساس تنهایی می‌کنید چون حرف‌ها و احساس‌های نگفته‌ای را در دلتان نگه داشته‌اید که به تدریج تبدیل به غم می‌شوند و وقتی روی هم جمع شوند، خشم به وجود می‌آید. این حالت می‌تواند به رابطه آسیب بزند. خیلی از همسران نمی‌توانند احساسات‌شان را بیان کنند، مثلا وقتی از دست همسرشان عصبانی هستند، هر حرفی را می‌گویند، به جز آنچه که آنها را عصبانی کرده است.
انتظارات معقول از یکدیگر داشته باشید: انتظاراتی مثل «باید وقتی به خانه می‌رسی همه کارهایت را کنار بگذاری و فقط عیددیدنی برویم» یا «هر جا فقط من صلاح بدانم برای عیددیدنی می‌رویم»، توقع‌های نابجایی است که به زندگی دو نفر آسیب می‌زند. به خودتان و رابطه‌تان نگاه کنید و ببینید چه مواقعی از طرف مقابل توقع‌های بیش از ‌اندازه دارید که انجام آن مشکل یا غیرممکن است. ‌اشتباه‌ترین کار این است که وقتی می‌بینید ذهن همسرتان بسیار مشغول است، خود را جای او قرار ندهید و همدلی نکنید؛ یعنی صبر نداشته باشید که حالش تغییر کند. در این زمانه گرانی، تامین مایحتاج عید برای مردان کار سختی است و شدیدا نیاز به درک شدن دارند. مردها هم باید توجه کنند خانم‌ها به روابط بین‌فردی حساس هستند و حساسیت‌های خانم را در مورد کارهای قبل از عید جدی بگیرند. قرار نیست زن و مرد کاملا همدیگر را بفهمند ولی می‌توانند تمرین صبوری کنند.
مهارت‌های حل مساله را یاد بگیرید: بسیاری از همسران حتی نمی‌دانند که مساله‌شان واقعا چیست! در واقع آنها آنقدر با هم بحث می‌کنند و همه چیز را پیچیده می‌کنند که اصلا از یکدیگر نمی‌پرسند «مساله تو چیست؟» باید بدانید وقتی نتوانید مساله را به درستی ببینید و علت‌هایش را به درستی پیدا کنید، به‌طور طبیعی قادر به ارائه راهکار برای حل مساله نیز نخواهید بود.
به درددل همسرتان گوش کنید: باید زمان‌های تنهایی را به همسرتان بدهید تا با شما حرف بزند. در این زمان‌ها نباید دنبال حرف زدن خودتان باشید، بلکه باید تمام حواستان به او باشد؛ یعنی نه روزنامه بخوانید، نه در آشپزخانه باشید، نه بچه‌ها کنارتان باشند و دغدغه انجام کارهای قبل از عید و دیدوبازدیدهای نوروزی را داشته باشید. تنها به همسرتان گوش دهید، حتی اگر انتقاد بشنوید، تا به این ترتیب تمام احساسات و هیجانات او خالی شود و دیگر مشکلی با شما نداشته باشد. هنگام گوش کردن نباید مدام در ذهن‌تان این باشد که چه جوابی به او بدهید. شاید آن زمان که شما هوس عیددیدنی می‌کنید او حوصله ندارد یا برعکس.
مواردی که در بحث‌های ایام عید باید از آن پرهیز کرد:
ایام شیرین نوروز کوتاه‌تر و باارزش‌تر از آن است که آن را صرف مشاجره‌ها و بحث‌های بی‌اهمیت کنید. به جای آن بهتر است از مهارت و تکنیک حل مساله استفاده کنید و این فرصت کوتاه را به تمرینی خوب برای زمان کنار هم بودن بگذرانید و ممنوعه‌های زیر را به هیچ عنوان در بحث‌ها و مشاجرات خود وارد نکنید:
 با کنایه صحبت کردن
 روشن و واضح منظور خود را بیان نکردن
 انتقاد و سرزنش کردن
 فریب دادن و دروغ گفتن
 توهین کردن و ناسزاگویی
 سلطه‌گری و تحمیل عقاید
 تهدید کردن و هر نوع رفتاری که حاکی از آن باشد که «حق با من است، من مهم‌تر هستم»
 بی‌احترامی کردن
عطیه رضایی
روان‌شناس بالینی