هفته نامه سلامت   |   اخبار صفحه ۲۳   |   23 تیر 1397   |   لینک خبر:   salamat.ir/d11280

لیزیک چشم، عملی است که این روزها تب آن بالا گرفته و افراد بسیاری متقاضی انجام آن هستند اما نظرات متعدد و متفاوتی که از سوی پزشکان در مورد مفید یا مضر بودن این عمل مطرح شده، متقاضیان را دچار سردرگمی کرده است. بسیاری از چشم‌پزشکان و متخصصان نامی، این عمل را توصیه نمی‌کنند اما عده‌ای دیگر آن را مفید و بدون عوارض می‌دانند و عده‌ای دیگر نیز معتقدند، نفس عمل مشکل‌ساز نیست، بلکه مراقبت‌های بعد از آن است که اگر خدشه‌ای به آن وارد شود، برای بیمار مشکل‌ساز خواهد بود.
سوال بزرگی که برای بسیاری از مردم مطرح است، این است که اگر این عمل مفید و بدون عوارض بعدی است، چگونه است که بسیاری از متخصصان نامی در این زمینه، خود برای رفع مشکل بینایی از عینک استفاده می‌کنند؟
دکتر علی‌محمدسادات اخوی، جراح و متخصص بیماری‌های چشمی و عضو هیات‌علمی دانشگاه علوم پزشکی یزد به سوالات رایج و بی‌شمار مردم و متقاضیان عمل لیزیک پاسخ داده است.
: لطفا درمورد عمل لیزیک چشم برایمان بگویید.
با تابش اشعه لیزر بر سطح قرنیه و برداشت از بافت قرنیه، تغییری در شعاع انحنای قرنیه ایجاد می‌شود که باعث تصحیح نمره چشم خواهدشد.
: چه افرادی مناسب انجام این عمل هستند؟
افرادی که سن مناسبی برای عمل داشته باشند و دچار بیماری‌های جسمی و چشمی که باعث عدم پاسخ مناسب به درمان شود، نباشند، برای لیزیک چشم مناسب هستند. از طرف دیگر فرد باید بافت قرنیه مناسبی برای عمل موفق داشته باشند. سن مناسب برای آقایان 21 سال تمام و خانم‌ها 19 سال تمام است، به شرط اینکه نمره چشم آنها به مدت 1 سال تغییر نکرده باشد. دوم اینکه فرد بیماری جسمی موثر در نتیجه عمل یا احتمال ایجاد ضایعه و عفونت بعد از عمل یا بیماری‌های چشمی دیگری نداشته باشد که تشخیص آن با پزشک است. در توپوگرافی (عکسبرداری مخصوص از قسمت قدامی چشم) موارد موجود در عکس مانند ضخامت قرنیه، شعاع انحنا، یکنواختی سطح قرنیه و... برای عمل مناسب تشخیص داده می‌شود.
: آیا این گفته درست است که فردی با سابقه جراحی لیزیک چنانچه به کوهنوردی برود و به ارتفاعات صعود کند، دچار افت دید می‌شود؟
اصولا کوهنوردی اشکال ندارد چرا که عینک آفتابی مناسب برای جلوگیری از ورود رفلکس‌های نوری و خیره شدن و ناراحتی چشم لازم است.
: وارد شدن آب داخل چشم پس از انجام لیزیک خطرناک است؟
در صورتی که آب تمیز باشد و آلودگی نداشته باشد، اشکالی ندارد. 24 ساعت اول بهتر است صورت شسته نشود تا آبی وارد چشم نشود.
: عصبانیت شدید یا گریه بعد از جراحی خطرناک است؟
نه، ممکن است باعث تحریک و ناراحتی از قبیل سوزش، اشک‌ریزش یا درد موقت چشم شود اما خطری بیمار را تهدید نمی‌کند.
: حتما لازم است پس از لیزیک همه جا و همیشه عینک آفتابی استفاده شود؟
هر کجا چشم در معرض نور آفتاب یا نورهای شدید مثل پروژکتور یا لامپ‌های‌ هالوژن قرار می‌گیرد، برای جلوگیری از تحریک چشم و ایجاد درد و ناراحتی لازم است از عینک آفتابی استفاده شود.
: چند روز پس از جراحی، استراحت ضروری است؟
معمولا تا وقتی که لنز پانسمان روی چشم است، استراحت لازم است، پس از ترمیم اپی‌تلیوم و برداشتن لنز و راحتی چشم می‌توان فعالیت کاری را شروع کرد. شفاف شدن دید به میزان نمره چشم و مقدار اصلاح بستگی دارد. نمره‌های بیشتر تاری دید بیشتر و طولانی‌تری می‌دهند و در صورت تورم بیشتر قرنیه، نیاز به استراحت بیشتری وجود دارد.
: آیا گریه تاثیری بر نتیجه جراحی و دید نهایی حاصل از لیزیک دارد؟
گریه تاثیری بر نتیجه عمل ندارد و باعث تحریک و ناراحتی چشم نمی‌شود.
: آیا افرادی که مبتلا به بیماری دیابت هستند می‌توانند تحت عمل لیزیک قرار بگیرند؟
در بیماران دیابتی به علت اینکه اصولا ترمیم بافت‌ها دچار تاخیر می‌شود و نیز احتمال ابتلا به عفونت بیشتر می‌شود با احتیاط کامل و پس از کنترل قندخون و اجازه پزشک معالج می‌توان لیزیک انجام داد ولی به ریسک آن نمی‌ارزد.
: بعضی افراد معتقدند حالت چشم پس از جراحی لیزیک تغییر می‌کند، آیا این مطلب صحت دارد؟
عمل جراحی چشم هیچ تاثیری در حالت چشم پس از عمل ندارد.
: تا چه زمانی پس از لیزیک نمی‌توان رانندگی کرد؟
تا وقتی دید کامل نشده و نور آفتاب یا نور ماشین مقابل مزاحمت ایجاد نمی‌کند. هر چه نمره چشم بیشتر باشد و بیشتر اصلاح شده باشد، به‌خصوص در چشم‌های با آستیگماتیسم، این زمان طولانی‌تر می‌شود.
: احساس خشکی چشم پس از لیزیک چیست؟
پس از عمل لیزیک مدتی احساس خشکی چشم ایجاد می‌شود که شدت آن به میزان نمره چشم و مقدار لیزیک بستگی دارد. در این مدت از اشک مصنوعی استفاده می‌شود ولی این عارضه به تدریج برطرف خواهدشد.
: چرا پس از لیزیک گاهی چشم عمل شده تیر می‌کشد؟
این تیر کشیدن به علت ادم و ورم قرنیه ناشی از عمل است و در فعالیت چشم ممکن است تکرار شود.
: آیا استفاده از لنز رنگی پس از لیزیک مانعی دارد؟
با رعایت ضوابط بهداشتی و اجازه پزشک معالج اشکالی ندارد.
: پس از لیزیک تا چند وقت نمی‌توان روی دست طرف چشم لیزیک شده خوابید؟
هیچ کدام منعی ندارد و مشکلی ایجاد نمی‌کند.
: آیا رکوع و سجود حین نماز مانعی ندارد؟
رکوع و سجود حین نماز بلامانع است.
: پس از لیزیک بیمار دچار آب‌مروارید می‌شود؟
عارضه آب‌مرواریدی که صرفا به دلیل عمل لیزیک باشد گزارش نشده و اصولا ارتباطی با یکدیگر ندارند.
: آیا تماشای تلویزیون پس از عمل ضرری دارد؟
پس از طی دوران نقاهت هیچ مانعی ندارد اما توصیه می‌شود با تماشای تلویزیون چشم را خسته نکنند.
: چه زمانی پس از عمل جراحی می‌توان از استخر و سونا استفاده کرد؟
یکی- دو ماه اول پس از عمل احتیاط کنند، کلر موجود در آب استخرها تا مدتی باعث تحریک و قرمزی چشم و سوزش آن می‌شود ولی ضرر عمده‌ای ندارد.
: آیا لیزیک برای بیمارانی که در سن پیرچشمی هستند می‌تواند راهگشا باشد؟
عمل لیزیک هم در سن پیری و هم برای اصلاح پیرچشمی با توجه به شماره چشم و شرایط بیمار به‌خصوص شرایط چشم از نظر خشکی چشم، بیماری‌های شبکیه و احتمال آب‌مروارید باید بررسی و با صلاح‌دید پزشک متخصص اقدام شود. در شرایط مناسب امکان عمل وجود دارد.
: آیا نمره چشم پس از عمل لیزیک برگشت خواهد داشت؟
در شرایط مناسب و اقدام خوب 95 درصد اطمینان در عمل لیزیک وجود دارد. یکی از عوارض پس از عمل احتمال برگشت مختصری از نمره 2 تا 3 درصد وجود دارد که قابل‌پیش‌بینی نیست و در نمره‌های بالاتر و ضخامت قرنیه کمتر این احتمال بیشتر است.
: چرا پزشکان خودشان عمل لیزیک نمی‌کنند؟
همکاران بسیاری داریم که عمل کرده‌اند. برای عمل لیزیک انگیزه عمل مهم است. عده‌ای به‌عنوان مزاح می‌گویند عینک برای پزشکان کلاس دارد و پزشکان با عینک باسوادتر و مطمئن‌تر به نظر می‌آیند، بنابراین عمل لیزیک انجام نمی‌دهند اما صرف‌نظر از مزاح، بیشتر متخصصان در سنین پیرچشمی هستند و از مواردی که فعلا کمتر عمل می‌شود، پیرچشمی است زیرا دید دور را مشکل می‌کند.
منیره زارع‌زاده